Archivo de la categoría: Efemérides

Pechamos un Círculo

O sábado oito de abril pechamos un círculo, un círculo que en realidade durou un lustro e onde o simbolismo foi parte esencial da trasmutación de Orballo cara a outra unidade, cara a outra esfera , cara a outro convencemento do que somos nós, que levamos o nome da nosa revista polos recunchos máis obsoletos, que mudamos a nosa conciencia individual por un xesto colectivo amparados na vangarda e na antigüidade como forma de expresión, o dualismo  dunha revista que coñeceu durante todo este último ano a pintores , escritores , músicos, mozos e mozas con gañas de expresar a doenza interior  ou manifestar o “paraíso indolente” ao que estamos destinados como sociedade distópica e disonante que pecha as bocas aos que non queren berrar para ser escoitados. A unión derradeira  nun organigrama de xestos,  iniciativas, ideas e discusións sobre como fortalecer a nosa realidade como proxecto cultural e transformala en palabras escritas e difundidas polas ondas que adquiren un son conxunto a media voz  na cartografía e no territorio ourensán pero que conseguiron espertar por un día,  arengando ao mutualismo de Kropotkin, e proclamando nun recital-exposición  a serenidade dun proxecto con mil voces que falan no idioma da terra.

17888900_10209621398714182_553499581_n

Mais a idea caldeouse tamén un día de abril do 2012 , non recordo cal, mais si o tempo de nubes e claros que deixaban albiscar o sol na ventá da vivenda-taller do meu veciño Manuel Xío Blanco , vivenda cargada de esculturas e cadros que parecían  escoitar todo o que comentabamos na longa mesa de madeira ao pé das sardiñas e do viño e onde recitei por vez primeira o poema “Eterno” (que xa nunca volverei  recitar xa  que os círculos cando fechan é mellor albiscar o horizonte e non voltar a vista ó abismo), poema enfrascado en catro estrofas cuxa estrutura harmónica  e delirante foi escoitada por última vez  este caloroso sábado 8 de Abril se cadra con máis nervios e con menos prudencia das necesarias, declamando ante o silencio dos que asistiron e que xa forman parte da historia de Orballo e conectaron co impulso do simbólico, no soslaio de calor e no cheiro da primavera cinco anos despois na compaña dos que fundamos e continuamos pola senda.  A conexión con esa pequena publicación literaria mosense e liderada por Manuel Xío, nai do noso xermolo , a revista-boletín:  “ Letras Perennes de Folla Caduca” na que publiquei este primeiro poema acompañado cun debuxo dunha vacaloura, prognosticaba o inicio dunha pertenza ó sino, á natureza violenta e á mesma fraxilidade dos “cornos” da cascuda na peripecia dun proceso de cumes e suspiros.

Despois chegaría o contacto con aqueles primeiros cosmonautas dos negocios, que plantamos as primeiras sementes de alta concentración de CBD e arrincamos as plantas cortándonos os dedos e se cadra deixando o sangue na terra, nun ritual incosciente, en setembro do 2014 no que o ceo contemplou o desperfecto e a irregularidade da plantación e da idea de catro homes un tanto impulsiva . Logo sería Leixado  a terceira esencia  cantando e enchendo a Rúa do Paseo cun repertorio da nosa música e da nosa poesía en iniciativa de David Conde e onde a revista comezaba a coller forma no noso subconsciente , introducindo novas ideas coma a creación de artigos xornalísticos e entrevistas ademais da poesía e da música. Foi despois cando lles fixémos a entrevista- introspectiva  a César Prada , padriño de honra da nosa publicación e onde o círculo , emblema de Orballo, volveuse pechar coa exposición dos seus  cadros no local,  de influencia bíblica e salvaxe á vez, pinturas que completamos coas ilustracións vangardistas dos estudantes da Failde e na cal deixamos ver de novo a nosa idiosincrasia , o desexo de futuro e a pertenza as raices clásicas.

 

 

A Reunión no Cercano é xa un fito , un antes e un despois , foi alí cando decidimos comezar co proxecto , nun recuncho de silencio en Ourense onde, como dixen, non fai falla berrar para expresar as túas ideas . E así o decidimos , comezar cunha revista en formato dixital . Nós os do CBD pasamos a fundar unha revista cultural aínda sen título , nós : David Conde, David Sabucedo, Daniel Luis e eu, que lle abrimos as portas o respirar de aqueles que se implicaron nun proxecto que aínda estaba no aire , que non se canalizara, e aí apareceron David Nóvoa e Andrea Pérez para a fotografía ademais de Alberto Otero, Verónica Saavedra e Lucía Camba para logo titular O.R.B.A.L.L.O a nosa andaina pola cidade coa publicación dos primeiros artigos.

 

 

El pase de diapositivas requiere JavaScript.

En setembro chegarían Iago Cortón, Roi Nomade, Alba Losada, Antía Alberte, María Romero, Cristina López, Roberto Nespereira e Tomás Fraiz, este último achegando a dose xusta de humor que precisabamos,  e así comezamos a nosa senda en Radio Allariz cun programa de cultura e sociedade os venres e conducido por David Conde. A sección musical chegaba da man de David Novoa con Microcápsulas e logo aventuraríase Iago Cortón con Dona Melitona. Porén, para comprender a estrutura de Orballo tamén debemos recordar a publicación de Un Lobo con Pel de Home  por parte de David Sabucedo, o noso líder espiritual,  que chegaría ao público máis orballeiro e onde, a pesar da falta de difusión deste tipo de contidos máis centrados na historia con toques do mestre Heaminway , dita publicación tivo un volume de lectores de gran importancia e daríamos así un golpe na mesa para expresar o que somos NÓS. Orballo xa estaba funcionando e o círculo iríase pechando ata o 8 de Abril coa remodelación da nosa sede. Agora ábrese outra porta , agora abrimos outro círculo , outra senda onde xa coñecemos os erros e os acertos, nacen agora as novas ideas e canalízase o proxecto e o sentimento de pertenza , O.R.B.A.L.L.O son as súas siglas.  Serás ti o seguinte en descifralas?

Pablo Gómez Portas

Unha viaxe duradeira. Corenta anos dende as Antillas a Galicia.

Nestas datas nas que semella que nos atopamos xa de volta da gran festividade do San Martiño, sen apenas tempo e folgos para recuperarnos do Samaín, Halloween, Bwin ou a terminación “in” ca que se queira denominar a festividade do 1 de novembro, existen motivos para xentes máis concretas tamén de celebración, e en concreto, falamos dun 40 aniversario, o que se cumpre por estas datas aproximadamente da edición do disco “Galicia. Miña nai dos dous mares.” O autor de tal Lp, casualmente tamén ven de celebrar, ou é de supor que así o fixo, o seu setenta e catro aniversario.

A cuestión de porque debería suscitar interese este artigo, ven derivado do contexto político e social no que se enmarca, e a polémica que levantou tamén é digna de mención. Atopámonos no ocaso do ano 1976, tal que agora nos atopamos no do 2016, por lóxica do mencionado arriba. Lembremos que aínda o PCE non estaba legalizado e nos cárceres podiamos atopar xente relacionada coa política. De feito, uns meses antes, no Coliseo da Coruña, realizárase un concerto de Benedicto e Bibiano relacionado coa solicitude de excarceración de Santiago Álvarez, personalidade recoñecida no ámbito galego de esquerdas, inserido no PCE.

galicia-mina-nai
Juan Pardo

A presentación do disco da discordia tivo lugar no Hostal dos Reis Católicos en Santiago de Compostela, contando coa presencia do sobriño de Ramón Cabanillas, que por aquel entón formaba parte do goberno de Suárez. Quizais este punto, foi o que fixo saltar faíscas no ámbito do Movemento Popular da Canción Galega, considerando que contaba co apoio do goberno a edición do mesmo, mentres as súas cancións sufriran a censura. Pero tan só quizais.

Os medios da época fixéronse eco das protestas que tiveron lugar naquel místico entorno, e que se repetiron nalgún outro, como puido ser en Vigo, no cal ata parece ser que se produciu o lanzamento de ovos cara o artista. O que se agocha detrás destes ataques, ó meu humilde parecer, semella ser quizais un algo de marketing. O ataque realizado e o escrito que en teoría firmaron contra a edición do disco 33 supostos artistas galegos, tivo repercusión a nivel nacional. A resposta de Juan Pardo non tardou moito en chegar, e comentaba cousas tan racionais e de sentido común como “ o primeiro que me gustaría saber é o nome e apelidos dos 33 asinantes da carta,” ou “se ós 33 asinantes da carta lles preocupase a difusión do galego e da obra de Cabanillas, estarían contentos de que o meu disco non tivese problemas coa censura.”

Hai que ter en conta un pequeno detalle tamén nesta historia. Aqueles que falaban dunha especie de intrusismo no ámbito galego por parte do artista, non debían ser moi conscientes de que xa a finais dos sesenta traballara algún tema illado en galego. Pouca cousa, pero foi algo paulatino, coa transición necesaria para alguén que confesaba, naqueles tempos, non ser coñecedor do idioma e carecer da valentía para manter unha certa continuidade na nosa lingua. Por outra banda, malamente a censura podería dicir nada do disco, cando en maio dese mesmo ano se lle dedicaba as letras galegas ó “Poeta da Raza,” podendo adquirir facilmente os seus poemarios, cousa que admitiu descubrir tarde o propio Juan. En canto á cuestión de politizarse nun ambiente máis propicio a meterse en política, tamén deixaba claro que o feito de musicar eses poemas non implicaba, pola súa parte, unha idea de asociarse a movemento contestatario algún. Algunha vez diría moitos anos despois, que non era o seu falar de política (incluso anos despois do “xuntos máis fortes…”).

juan_pardo-galicia_mina_nai_dos_dous_mares-frontal
Portada do disco Galicia. Miña nai dos dous mares.

A marxe disto, o disco en si, artística e tecnicamente falando é realmente bo, e isto é algo que co paso do tempo, tamén foron recoñecendo algúns dos que daquelas o criticaban. Que dúbida cabe de que o paso do tempo amaina moitos sentimentos. Aparte de ser un vinilo moi traballado musicalmente falando, tamén o deseño e maquetación do mesmo ten a súa grandilocuencia, pois foi deseñado polo pintor lucense Tino Grandío, quen, triste e precipitadamente morrería ó ano seguinte. O señor Pardo estaba orgulloso de colaboracións tan especiais como esa, e en parte as críticas tamén lle doeron por toda a xente implicada na realización do Lp.

Aparte de todas estas consideracións, habería que ter en conta tamén que os anos 70 foron, para o artista que nos ocupa, anos de experimentación e de intentar a busca dun estilo no que estivera cómodo. De feito, uns meses antes, neste mesmo ano 1976 publicaría o que, para quen escribe, é unha auténtica xoia, tanto polo estilo que traballa como pola “ricura” das melodías. Aquel disco levaba por nome Calypso Joe, e non lle podería vir máis ó pelo o nome. Os ritmos que se traballaban eran totalmente antillanos, e bebían de estilos varios comentados na época, coma o reggae ou o calypso, e, novamente ó meu entender auditivo, un estilo do que non se falou nos medios, pero que ten unha impronta moi marcada no tema “Adiós Jamaica,” e é tal que o Nyabinghi, no que a percusión toma unha importancia de relevancia maior que a que ten xa de por si en calquera estilo.

juan_pardo-calypso_joe-frontal
Portada do disco Calypso Joe.

Desta maneira, podemos dicir, que fai corenta anos o tempo era propicio para facer e vender discos. Ningún destes dous en concreto tivo unhas vendas esaxeradas para o que era a época, pero sen dúbida, canto non daría calquera dos grupos de hoxe por vender aínda que fose a décima parte. Canto non darían tamén os periodistas musicais, servirse de polémicas como a que se contou no artigo, para reflotar unha profesión que parece afundirse a pasos axigantados. Unha mágoa o que nos toca vivir musicalmente falando. O “Lúa chea” foi o último disco de Juan Pardo, e data do 2003. Ó sacar o cd, por debaixo podíase ler: “Gracias por comprar esta música e apoiar ós artistas, compositores, músicos e outras persoas que o crearon e fixérono posible.” Sergio Dalma, un ano antes, no Festival do Viña, lanzaba unha mensaxe en contra da piratería, que seguramente algúns dilucidaron como absurdo, xa que coa piratería só se danaba a grandes compañías. Hoxe, uns cantos anos despois, vemos o resultado. Sírvase entón o artigo, en frío, para facer unha reflexión de todo un pouco…

David Conde Seoane